ดัดแปลงจาก http://thaiastro.nectec.or.th/skyevnt/planets/
เขียนโดย วรเชษฐ์ บุญปลอด
ดาวพุธ เดือนธันวาคมที่ผ่านมาดาวพุธผ่านตำแหน่งร่วมทิศกับดวงอาทิตย์ทำให้ไม่สามารถมองเห็นได้ เดือนมกราคม 2551 จะเห็นดาวพุธได้อีกครั้งในเวลาหัวค่ำโดยเริ่มตั้งแต่ปลายสัปดาห์ที่สองของเดือนขณะที่ดาวพุธอยู่ในกลุ่มดาวแพะทะเล วันที่ 12 มกราคม ดาวพุธสว่างด้วยโชติมาตร -0.9 จากนั้นความสว่างจะค่อย ๆ ลดลงทีละน้อย ดาวพุธทำมุมห่างจากดวงอาทิตย์มากที่สุดในวันที่ 22 มกราคม ด้วยระยะ 19 องศา คาดน่าจะมีโอกาสสังเกตดาวพุธได้จนถึงวันสุดท้ายของเดือนซึ่งขณะนั้นดาวพุธจะจางลงไปที่โชติมาตร +1.6
ดาวศุกร์ (โชติมาตร -4.0) เป็นดาวประกายพรึกหรือดาวรุ่งอยู่บนท้องฟ้าทิศตะวันออกในเวลาเช้ามืด ดาวศุกร์จะย้ายออกจากกลุ่มดาวคันชั่งเข้าสู่กลุ่มดาวแมงป่องในวันที่ 1 มกราคม 2551 เช้ามืดวันเสาร์ที่ 5 มกราคม จะเห็นดวงจันทร์อยู่ใกล้ดาวศุกร์ จากนั้นดาวศุกร์จะเข้าสู่กลุ่มดาวคนแบกงูในวันที่ 6 มกราคม แล้วย้ายเข้ากลุ่มดาวคนยิงธนูในวันที่ 22 มกราคม เช้ามืดวันที่ 1-2 กุมภาพันธ์ 2551 จะเห็นดาวศุกร์อยู่ใกล้ดาวพฤหัสบดีโดยห่างกันไม่เกิน 50 ลิปดา ดาวเคราะห์คู่นี้เคยเข้าใกล้กันโดยสามารถสังเกตการณ์ได้ในเวลากลางคืนครั้งล่าสุดเมื่อวันที่ 1 กันยายน 2548
ดาวอังคาร (โชติมาตร -1.1) หลังจากดาวอังคารผ่านตำแหน่งตรงข้ามกับดวงอาทิตย์และเข้าใกล้โลกเมื่อปลายเดือนธันวาคม 2550 เดือนนี้เรายังคงเห็นดาวอังคารสว่างเป็นสีส้มอมชมพูอยู่ในกลุ่มดาววัว ดาวอังคารปรากฏบนท้องฟ้าตั้งแต่เวลาพลบค่ำไปจนถึงก่อนเช้ามืดของวันใหม่ วันแรกของเดือนดาวอังคารตกลับขอบฟ้าในเวลาประมาณหกโมงเช้า ปลายเดือนตกลับขอบฟ้าเวลาประมาณตี 3 ครึ่ง เมื่อส่องดูดาวอังคารด้วยกล้องโทรทรรศน์ตลอดเดือนมกราคม 2551 จะเห็นดาวอังคารมีเส้นผ่านศูนย์กลางเชิงมุมลดลงจาก 15.4 พิลิปดา ไปที่ 12.1 พิลิปดา ความสว่างของดาวอังคารลดลงมากกว่าสองเท่าเมื่อเทียบกันระหว่างปลายเดือนกับต้นเดือนมกราคม ขนาดปรากฏและความสว่างที่ลดลงนี้เป็นผลจากการที่ดาวอังคารออกห่างจากโลกมากขึ้น คาดว่าเดือนนี้กล้องดูดาวจะยังคงส่องเห็นขั้วน้ำแข็งสีขาวอมฟ้าที่ปกคลุมบริเวณขั้วเหนือของดาวอังคารได้
ดาวพฤหัสบดี (โชติมาตร -1.8) อยู่ใกล้ดวงอาทิตย์ตลอดเดือนธันวาคม 2550 และต่อเนื่องมาถึงต้นเดือนมกราคม 2551 เราจะเริ่มสังเกตเห็นดาวพฤหัสบดีในเวลาเช้ามืดได้ตั้งแต่กลางเดือนมกราคม 2551 โดยปรากฏเหนือขอบฟ้าทิศตะวันออกในกลุ่มดาวคนยิงธนู และจะสังเกตเห็นว่าดาวศุกร์ซึ่งอยู่สูงเหนือขึ้นไปกำลังเคลื่อนเข้าใกล้ดาวพฤหัสบดีมากขึ้นทุกวัน ปลายเดือนมกราคมเมื่อแสงเงินแสงทองเริ่มจับขอบฟ้า ดาวพฤหัสบดีกับดาวศุกร์จะมุมเงยไม่เกิน 20 องศา
ดาวเสาร์ (โชติมาตร +0.5) อยู่ในกลุ่มดาวสิงโต ห่างจากดาวหัวใจสิงห์ไปทางทิศตะวันออกไม่เกิน 9 องศา ต้นเดือนดาวเสาร์ขึ้นเหนือขอบฟ้าทิศตะวันออกตั้งแต่เวลาประมาณสี่ทุ่มแต่น่าจะเริ่มเห็นได้หลังจากนั้นประมาณหนึ่งชั่วโมง ดาวเสาร์จะขึ้นเร็วขึ้นทุกวัน ปลายเดือนขึ้นเหนือขอบฟ้าเวลาหลังสองทุ่ม เช้ามืดวันศุกร์ที่ 25 มกราคม จะเห็นดวงจันทร์สว่างเกือบเต็มดวงอยู่ห่างไปทางด้านล่างของดาวเสาร์ ระยะห่างประมาณ 4.5 องศา
ดาวยูเรนัส (โชติมาตร +5.9) และ ดาวเนปจูน (โชติมาตร +8.0) อยู่ในกลุ่มดาวคนแบกหม้อน้ำและกลุ่มดาวแพะทะเล ตามลำดับ เดือนนี้ดาวเคราะห์ทั้งสองดวงอยู่ต่ำใกล้ขอบฟ้าเมื่อท้องฟ้าเริ่มมืดสนิทในเวลาหัวค่ำ จากนั้นทั้งคู่จะเข้าใกล้ดวงอาทิตย์มากขึ้น ผ่านตำแหน่งร่วมทิศกับดวงอาทิตย์ในเดือนกุมภาพันธ์-มีนาคม 2551 แล้วจึงเริ่มสังเกตได้อีกครั้งในเวลาเช้ามืดตั้งแต่ปลายเดือนเมษายนเป็นต้นไป
ดวงจันทร์ สัปดาห์แรกดวงจันทร์อยู่ในช่วงครึ่งหลังของข้างแรมจึงปรากฏบนท้องฟ้าเวลาเช้ามืด วันที่ 5 มกราคม จะเห็นพระจันทร์เสี้ยวผ่านใกล้ดาวศุกร์ด้วยระยะเชิงมุมประมาณ 7 องศา จากนั้นวันที่ 7 มกราคมน่าจะเป็นวันสุดท้ายที่เห็นดวงจันทร์ในเวลาเช้ามืดเป็นเสี้ยวบาง ๆ อยู่ใกล้ขอบฟ้า
หลังจันทร์ดับในวันที่ 8 มกราคม 2551 ดวงจันทร์เริ่มปรากฏบนท้องฟ้าเวลาหัวค่ำตั้งแต่วันที่ 10 มกราคม พื้นที่ด้านสว่างของดวงจันทร์เพิ่มขึ้นทุกวันจนถึงครึ่งดวงในคืนวันที่ 15 มกราคม จากนั้นดวงจันทร์จะผ่านใกล้ดาวอังคารในวันที่ 19 มกราคม และสว่างเต็มดวงในคืนวันอังคารที่ 22 มกราคม อีก 8 วันต่อมาดวงจันทร์จะสว่างครึ่งดวง มองเห็นอยู่สูงประมาณ 60 องศาบนท้องฟ้าทิศใต้ในเวลาเช้ามืดก่อนดวงอาทิตย์ขึ้น
ภาพจำลองดาวเคราะห์ในเดือนมกราคม 2551
ดูรูปใหญ่ได้ที่ http://thaiastro.nectec.or.th/skyevnt/planets/img/2008-01disk.jpg
ดวงจันทร์ผ่านใกล้ดาวศุกร์และดาวอังคาร / ดาวศุกร์เข้าใกล้ดาวพฤหัสบดี
ในวันที่ 1-2 กุมภาพันธ์ 2551
ดูรูปใหญ่ได้ที่ http://thaiastro.nectec.or.th/skyevnt/planets/img/2008-01chart.jpg
